Soru 1

Kul hakkı kavramı geniş düşünüldüğünde, devletin sunduğu sağlık hizmetlerini, kendi isteğiyle sağlığını bozan (sigara/alkol kullanan) kişilerin yoğun olarak meşgul etmesi nasıl değerlendirilir?

A

Devletin görevi olduğu için kul hakkı yoktur.

B

Sigara vergisini verdikleri için haklarıdır.

C

Sadece doktorun hakkına girerler.

D

Kamu kaynaklarını ve sağlık sistemini meşgul ettikleri için 'Kamu Hakkı' (Kul hakkı) ihlali sayılabilir.

Soru 2

İslam'da 'Sedd-i Zerai' (Kötülüğe giden yolun kapatılması) ilkesi gereği, içki içmek haram olduğu gibi içki sofrasında oturmak da yasaklanmıştır. Bunun temel hikmeti nedir?

A

İçki içenleri cezalandırmak

B

İnsanları utandırmak

C

Yemeğin tadını bozmamak

D

Haramı normalleştiren ve teşvik eden ortamdan uzak tutarak korumak

Soru 3

Sigara içilen ortamda 'Üçüncü El Duman' (Third-hand smoke) kavramı neyi ifade eder?

A

Yüzeylere (kıyafet, eşya) sinen ve uzun süre kalan zehirli kalıntılar

B

Sigara külünün yere dökülmesi

C

Sigarayı üç kişinin içmesi

D

Sigara içilen yan odaya dumanın gitmesi

Soru 4

Bağımlılık tedavisinde 'AMATEM' (Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi Merkezi) ile 'YEDAM' (Yeşilay Danışmanlık Merkezi) arasındaki temel fark nedir?

A

AMATEM sadece alkole bakar, YEDAM sigaraya bakar.

B

Aralarında bir fark yoktur.

C

AMATEM tıbbi/klinik tedavi yapar, YEDAM psikososyal destek/rehabilitasyon verir.

D

AMATEM ücretlidir, YEDAM ücretsizdir.

Soru 5

Maide Suresi 90. ayette içki, kumar, dikili taşlar ve fal okları 'Rics' (pislik) olarak tanımlanmıştır. İslam alimleri buradaki 'pislik' ifadesini alkol için nasıl yorumlamışlardır?

A

Sadece elbiseyi kirleten maddi bir leke olarak

B

Hem maddi hem de manevi (hükmî) bir pislik ve şeytan işi bir eylem olarak

C

Sadece tadının acı olması olarak

D

Sadece kokusunun kötü olması olarak

Soru 6

Alkolün vücuttan atılması sürecinde karaciğerin aşırı çalışarak yağlanması ve sonunda fonksiyonunu yitirmesi hastalığına ne ad verilir?

A

Gastrit

B

Ülser

C

Siroz

D

Bronşit

Soru 7

Yeşilay Cemiyeti, ilk kurulduğunda (1920) hangi isimle faaliyetlerine başlamıştır?

A

Himaye-i Etfal

B

Darülaceze

C

Hilal-i Ahmer

D

Hilal-i Ahdar

Soru 8

Hz. Ali'nin 'İnsanlara akılları ölçüsünde söz söyleyiniz' sözü ile bağımlılıkla mücadele arasında nasıl bir ilişki kurulabilir?

A

Bağımlılara sert konuşmak gerekir.

B

Bağımlılara hiç konuşmamak gerekir.

C

Sadece zeki insanları uyarmak gerekir.

D

Muhatabın yaşına ve seviyesine uygun bir dille uyarı ve eğitim yapılmalıdır.

Soru 9

Bir gencin arkadaş grubuna hayır diyememesi ve 'gruba uyum sağlama' adına zararlı alışkanlıklara başlaması, psikolojideki hangi kavramla açıklanır?

A

Özgüven yüksekliği

B

Akran baskısı ve sosyal onay ihtiyacı

C

Merak duygusu

D

Liderlik

Soru 10

İslam'a göre bir şeyin haram olması için Kur'an'da ismen geçmesi şart değildir. 'Kıyas' yöntemiyle, illetleri (sebepleri) aynı olan şeyler de haram sayılır. Buna göre 'Bonzai, Ekstazi' gibi sentetik uyuşturucuların haramlığı hangi illet üzerine kuruludur?

A

Pahalı olma illeti

B

Sıvı olma illeti

C

İskâr (Sarhoş etme / Aklı örtme) illeti

D

Yurt dışından gelme illeti

Soru 11

'Zaruretin olduğu yerde haram kalkar' (Zaruretler mahzurlu şeyleri mubah kılar) kaidesi, alkol veya uyuşturucu içeren maddelerin hangi durumda kullanımına izin verir?

A

Soğuktan korunmak için

B

Çok üzgünken teselli amaçlı

C

Hayati tehlike durumunda, başka alternatif yoksa ve doktor kontrolünde ilaç olarak

D

Keyif amaçlı kullanımda

Soru 12

Kumar oynayan bir kişinin 'Ben kimseye zarar vermiyorum, kendi paramı harcıyorum' savunması, İslam'ın 'Mülkiyet' anlayışı açısından neden geçersizdir?

A

Çünkü para kağıttan yapılmıştır.

B

Çünkü ailesinin izni gerekir.

C

Çünkü para devletindir.

D

Çünkü insan malın mutlak sahibi değil emanetçisidir, haram yolda harcama özgürlüğü yoktur.

Soru 13

Teknoloji bağımlılığının 'Siberkondria' olarak bilinen türü, kişinin internette ne yapmasını ifade eder?

A

Hastalık belirtilerini internette aratarak hastalık kaygısı yaşamasını

B

Online alışveriş yapmasını

C

Sosyal medyada başkalarını takip etmesini

D

Sürekli oyun oynamasını

Soru 14

Bağımlılık sürecinde kişi önce 'kullanabilirim' der, sonra 'istediğim zaman bırakırım' der, en sonunda 'bırakamıyorum' der. Bu süreçte kişinin kaybettiği en önemli insani yetisi hangisidir?

A

Hafıza

B

Duyma yetisi

C

Görme yetisi

D

İrade (Otokontrol)

Soru 15

Sigara dumanında bulunan binlerce zehirli maddeden biri olan 'Amonyak'ın sigaraya eklenmesinin temel ticari amacı nedir?

A

Tadını güzelleştirmek

B

Sigaranın daha yavaş yanmasını sağlamak

C

Nikotinin etkisini artırarak bağımlılığı hızlandırmak

D

Dumanın rengini beyazlatmak

Soru 16

Zararlı alışkanlıklardan korunmada 'Manevi Boşluk' faktörü neden önemlidir?

A

Maneviyatı güçlü olanlar hasta olmaz.

B

Sadece maddi imkanlar önemlidir.

C

Manevi boşluk kişiyi sahte mutluluk arayışına (bağımlılığa) itebilir.

D

Maneviyatın bir etkisi yoktur.

Soru 17

İslam hukukunda 'Def-i mefsedet, celb-i menafiden evladır' (Zararı gidermek, fayda sağlamaktan önceliklidir) kuralı vardır. Bu kural, zararlı alışkanlıklarla mücadelede nasıl bir strateji izlenmesi gerektiğini gösterir?

A

Zararlı olanı ortadan kaldırmanın, fayda elde etmekten daha önemli ve öncelikli olduğunu

B

Fayda sağlamak için küçük zararlara katlanılabileceğini

C

Zararı az olan şeylerin kullanılabileceğini

D

Her koyunun kendi bacağından asılacağını

Soru 18

Anayasa'nın 58. maddesi devlete gençleri koruma görevi verirken, sadece alkol ve uyuşturucuyu değil, 'suçluluk, kumar ve ......' gibi kötü alışkanlıkları da saymıştır. Boşluğa hangisi gelmelidir?

A

Tembellik

B

Televizyon izlemek

C

Benzeri kötü alışkanlıklar ve cehalet

D

Spor yapmamak

Soru 19

Teknoloji bağımlılığı literatüründe, internette olan biteni kaçırma korkusuyla sürekli sosyal medyayı kontrol etme hastalığına ne ad verilir?

A

Siber zorbalık

B

Ego sörfü

C

FOMO (Gelişmeleri Kaçırma Korkusu)

D

Nomofobi

Soru 20

Kumarın psikolojik etkilerinden biri olan ve kişinin kaybettiği parayı geri kazanma hırsıyla daha çok oynamasına ve daha çok kaybetmesine neden olan duruma ne denir?

A

Eğlence anlayışı

B

Kazanma stratejisi

C

Telafi hırsı (Kovalama davranışı)

D

Şans döngüsü

Zararlı Alışkanlıklar - Test 7

Karalama Tahtası Mevcut!

Karalama Tahtası