Soru 1

Atatürk Dönemi'nde çok partili hayata geçiş denemelerinden biri olan Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurulma amacı ve kapatılma nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A

Partinin rejim karşıtı unsurlar tarafından bir toplanma merkezi haline gelmesi ve iç karışıklıklara yol açması.

B

Devletçilik ilkesinden uzaklaşarak liberal ekonomi politikalarını savunmak.

C

Hükümetin denetlenmesi ve demokrasinin güçlendirilmesi amacıyla alternatif bir siyasi platform oluşturmak.

D

Cumhuriyet Halk Fırkası'nın içinden çıkan muhalif sesleri tek çatı altında toplamak.

E

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'ndan farklı olarak laiklik ilkesine bağlı kalmayı taahhüt etmek.

Soru 2

Atatürk'ün altı ilkesinden 'Laiklik', Türkiye Cumhuriyeti'nin iç politikasında hangi somut reformlarla kendini göstermiştir?

A

Medreselerin kapatılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu, Türk Medeni Kanunu ve tekke-zaviyelerin kapatılması gibi adımlarla devlet ve toplum hayatının din dışı esaslara göre düzenlenmesi.

B

Farklı inançlara sahip toplulukların kendi okullarını ve mahkemelerini kurmalarına izin verilmesi.

C

Dinî bayramların resmî tatil olmaktan çıkarılması ve dinî sembollerin kamu alanından tamamen yasaklanması.

D

Sadece din ve devlet işlerinin ayrılmasıyla sınırlı kalmış, eğitim ve hukuk alanına etki etmemiştir.

E

Devlet bütçesinden dinî kurumlara ayrılan payın tamamen kesilmesi.

Soru 3

1931'de kurulan Türk Tarih Kurumu'nun temel kuruluş amacı, Türk milliyetçiliğinin hangi boyutuyla yakından ilişkilidir?

A

Türk tarihinin İslam öncesi dönemlerini ve Orta Asya kökenlerini vurgulayarak ulusal kimliği bilimsel temellere oturtmak.

B

Genç nesillere sadece yakın tarihimizi öğretmek.

C

Batı medeniyetinin tarihini inceleyerek Türkiye'nin batılılaşma sürecini hızlandırmak.

D

Osmanlı tarihini yücelterek imparatorluk mirasını korumak.

E

Türklerin sadece Anadolu'daki tarihini araştırarak yerel kimliği güçlendirmek.

Soru 4

Cumhuriyet'in ilk yıllarında ortaya çıkan ve yeni rejime karşı önemli bir tehdit oluşturan Şeyh Said İsyanı'nın temel nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A

Musul meselesinin Türkiye aleyhine sonuçlanmasına duyulan ulusal tepki.

B

Kürt kimliğine dayalı özerklik veya bağımsızlık talepleri.

C

Saltanat ve hilafet yanlısı çevrelerin cumhuriyet karşıtı faaliyetleri.

D

Bölgedeki aşiret yapısının ve feodal ilişkilerin korunma isteği.

E

Cumhuriyet rejiminin laik uygulamalarına ve modernleşme çabalarına karşı duyulan tepki.

Soru 5

Atatürk Dönemi'nde tarım sektörünü geliştirmek ve çiftçiyi desteklemek amacıyla yapılan reformlar arasında aşağıdakilerden hangisi daha az öncelikli olmuştur?

A

Aşar vergisinin kaldırılması.

B

Ziraat Bankası'nın desteklenerek çiftçilere kredi imkanları sunulması.

C

Tarım Kredi Kooperatifleri'nin kurulması.

D

Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu ile topraksız köylüye toprak dağıtımı.

E

Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) kurulması.

Soru 6

Türk kadınına siyasi hakların verilmesi, Cumhuriyet'in temel ilkelerinden hangisiyle doğrudan ilişkilidir ve bu durum Türkiye'yi uluslararası alanda nasıl bir konuma taşımıştır?

A

Milliyetçilik ilkesiyle; Türkiye'nin kendine özgü bir demokrasi anlayışı geliştirdiğini göstermiştir.

B

İnkılapçılık ilkesiyle; radikal toplumsal değişikliklerin önünü açmıştır.

C

Devletçilik ilkesiyle; kadınların ekonomik hayata katılımını zorunlu kılmıştır.

D

Laiklik ilkesiyle; dini kuralların toplumsal hayattaki etkisini azaltmayı hedeflemiştir.

E

Halkçılık ilkesiyle; tüm vatandaşların eşitliğini sağlamayı amaçlamış ve birçok Avrupa ülkesinden önce kadınlara seçme-seçilme hakkı vererek modern bir devlet profili çizmiştir.

Soru 7

Atatürk Dönemi'nde uygulanan 'Devletçilik' ilkesi, özellikle 1929 Dünya Ekonomik Bunalımı sonrası Türkiye ekonomisinde nasıl bir rol oynamıştır?

A

Tarım sektörünü tamamen devlet kontrolüne alarak kolektif tarım uygulamalarını başlatmıştır.

B

Ekonomik kalkınmada devletin öncülüğünü ve büyük yatırımlara girmesini sağlayarak sanayileşmeyi hızlandırmıştır.

C

Dış ticaret hacmini daraltarak iç piyasayı tamamen dışa kapatmıştır.

D

Serbest piyasa ekonomisinin tam anlamıyla benimsenmesini sağlayarak yabancı sermaye akışını hızlandırmıştır.

E

Özel sektörün tamamen dışlandığı, merkezi planlamaya dayalı bir ekonomik sistem kurmuştur.

Soru 8

1925'te çıkarılan Takrir-i Sükûn Kanunu'nun temel çıkarılma nedeni ve Türkiye'nin ilk yıllarındaki siyasi yaşama etkisi nasıl olmuştur?

A

Ekonomik krizle mücadele etmek ve piyasayı düzenlemek için devletin yetkilerini artırmak.

B

Şeyh Said İsyanı gibi iç ayaklanmaları bastırmak ve cumhuriyet rejimine yönelik tehditleri ortadan kaldırmak için olağanüstü yetkiler sağlamak, bu da siyasi özgürlükleri kısıtlayarak tek parti yönetimini pekiştirmek.

C

Dış tehditlere karşı ülkenin savunma kapasitesini güçlendirmek.

D

Eğitimde birliği sağlamak ve çağdaş eğitim kurumlarını yaygınlaştırmak.

E

Çok partili hayata geçişi hızlandırmak amacıyla muhalif partilerin kurulmasına zemin hazırlamak.

Soru 9

1924 yılında çıkarılan Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun eğitim alanındaki en kritik amacı ve bu amacın devrimler üzerindeki etkisi nedir?

A

Mesleki eğitimi yaygınlaştırarak iş gücü piyasasına nitelikli eleman yetiştirmek.

B

Yabancı okulların sayısını artırarak uluslararası eğitim standartlarına ulaşmak.

C

Eğitim harcamalarını azaltarak bütçede denge sağlamak.

D

Kırsal kesimdeki okur-yazarlık oranını artırmak için özel teşvikler sunmak.

E

Eğitimde birliği sağlamak, laik ve ulusal bir eğitim sistemi kurarak kültürel devrimin temelini atmak.

Soru 10

1933 Üniversite Reformu ile Darülfünun'un İstanbul Üniversitesi'ne dönüştürülmesi, Türk yükseköğretim sisteminde hangi temel değişimleri hedeflemiştir?

A

Yabancı öğretim üyelerinin Türkiye'deki üniversitelerde görev almasını yasaklamak.

B

Üniversite özerkliğini tamamen kaldırarak tüm akademik kararların devlet tarafından alınmasını sağlamak.

C

Darülfünun'daki geleneksel eğitim anlayışını güçlendirerek dinî bilimlerin öğretimini artırmak.

D

Batı'daki modern üniversite yapılanmalarına uygun, bilimsel araştırma ve eğitime odaklanan çağdaş bir kurum yaratmak.

E

Sadece teknik bilimlere odaklanarak sosyal bilimler eğitimini ikinci plana atmak.

Soru 11

1928 yılında Latin Harflerinin kabul edilmesi, Türkiye'de okuryazarlık ve kültürel yaşam üzerinde hangi temel etkileri yaratmıştır?

A

Arapça ve Farsça kelimelerin Türkçeden tamamen çıkarılmasını hızlandırmıştır.

B

Eski metinlerin daha kolay okunmasını sağlayarak tarih araştırmalarını basitleştirmiştir.

C

Azınlık dillerinin eğitim ve yayın hayatında daha fazla yer almasını sağlamıştır.

D

Uluslararası bilimsel yayınlara erişimi zorlaştırarak yerel bilimin gelişmesini teşvik etmiştir.

E

Okuryazarlık oranını kısa sürede artırmış, matbaacılık ve yayıncılık faaliyetlerini canlandırmıştır.

Soru 12

Atatürk Dönemi'nde sağlık alanında yapılan çalışmalar ve kurulan kurumlar, 'halk sağlığını iyileştirme' ve 'koruyucu sağlık hizmetlerini geliştirme' hedeflerine ulaşmada nasıl bir yol izlemiştir?

A

Daha çok askerî personelin sağlık ihtiyaçlarına öncelik vermiştir.

B

Geleneksel tıp uygulamalarına öncelik vererek halkın sağlık alışkanlıklarını korumuştur.

C

Sadece büyük şehirlerde modern hastaneler inşa ederek sağlık hizmetlerini merkezileştirmiştir.

D

Hıfzıssıhha Enstitüsü, Verem Savaş Dispanserleri gibi kurumlarla koruyucu hekimlik ve salgın hastalıklarla mücadeleye odaklanmış, sağlık ocaklarını yaygınlaştırmıştır.

E

Tüm sağlık hizmetlerini özel sektöre devrederek devletin yükünü hafifletmiştir.

Soru 13

Türk Medeni Kanunu'nun İsviçre Medeni Kanunu'ndan alınmasının temel nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

A

Laik ve modern bir hukuk devleti kurma hedefiyle uyumlu olması.

B

İsviçre Medeni Kanunu'nun kadın-erkek eşitliğine önem veren, laik ve modern bir yapıda olması.

C

Kısa ve özlü bir kanun olması nedeniyle hızlıca uygulamaya konulabilmesi.

D

Mevcut Osmanlı Medeni Kanunu olan Mecelle'nin çağın gereklerini karşılamaması ve dinî esaslara dayanması.

E

İsviçre'nin coğrafi ve demografik yapısının Türkiye'ye benzerlik göstermesi.

Soru 14

1932'de kurulan Türk Dil Kurumu'nun (Türk Dili Tetkik Cemiyeti) temel kuruluş amaçlarından biri, Türkçenin millî bir dil olarak gelişimini sağlamaktı. Bu amaca ulaşmada hangi stratejiyi izlemiştir?

A

Sadece Osmanlıca kelimeleri Türkçeden arındırmak.

B

Türkçenin uluslararası bir bilim dili haline gelmesi için Latince ile ortak bir dilbilgisi kurmak.

C

Eğitimde tamamen İngilizce ve Fransızca dilini zorunlu kılmak.

D

Türkçeyi yabancı dillerin etkisinden arındırarak öz Türkçeyi ön plana çıkarmak ve zenginleştirmek.

E

Eski Türk lehçelerini yeniden canlandırmak ve bunları modern Türkçeye entegre etmek.

Soru 15

Atatürk'ün 'Halkçılık' ilkesi, toplumda ayrıcalıkların kaldırılması ve tüm vatandaşların kanun önünde eşitliğini vurgular. Bu ilke, iç politikada hangi somut uygulama ile pekiştirilmiştir?

A

Tüm vatandaşlara eşit eğitim imkanı yerine sadece yeteneklilere özel okullar açmak.

B

Soyadı Kanunu'nun çıkarılması ve unvanların, lakapların, ayrıcalık belirten sıfatların kaldırılması.

C

Askerlik hizmetini sadece belirli bir zümrenin yapmasını sağlamak.

D

Devlet dairelerinde çalışanlara özel imtiyazlar tanımak.

E

Sadece belirli meslek gruplarına yönelik vergi indirimleri sağlamak.

Soru 16

Türk Medeni Kanunu'nun 1926 yılında kabul edilmesi, toplumsal yaşamda özellikle kadın hakları açısından hangi temel yenilikleri getirmiştir?

A

Kadınların toplumsal örgütlenmelerde aktif rol almalarının önünü açmıştır.

B

Kadınlara miras, boşanma, evlenme gibi konularda erkeklerle eşit haklar tanımış ve medeni nikâhı zorunlu kılmıştır.

C

Kadınların eğitimde erkeklerle tam eşitliğini öngören yasalar çıkarmıştır.

D

Kadınların çalışma hayatında pozitif ayrımcılıkla desteklenmesini temin etmiştir.

E

Kadınların siyasi hayatta doğrudan oy kullanma ve seçilme hakkını sağlamıştır.

Soru 17

Atatürk Dönemi'nde sanayileşme çabalarının önemli kurumlarından biri olan Sümerbank'ın kuruluş amacı ve Türkiye ekonomisindeki fonksiyonu nedir?

A

Küçük ve orta ölçekli işletmelere kredi imkânı sunmak.

B

Büyük sanayi projelerini finanse etmek, devletin öncülüğünde sanayi tesisleri kurmak ve işletmek.

C

Tarım ürünlerinin işlenmesi ve pazarlanması için finansman sağlamak.

D

Dış ticaretin geliştirilmesi için ihracat ve ithalat bankacılığı yapmak.

E

Madencilik sektörüne yatırım yaparak yer altı kaynaklarını değerlendirmek.

Soru 18

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarındaki en köklü siyasi devrimlerden biri olan hilafetin kaldırılması, hangi temel gerekçelere dayandırılmıştır?

A

Ulusal egemenlik ilkesinin pekiştirilmesi ve laik devlet yapısının güçlendirilmesi.

B

Geleneksel kurumların modernleşme karşıtı duruşlarını tamamen ortadan kaldırma isteği.

C

Uluslararası arenada Türkiye'nin siyasi gücünü artırma hedefi.

D

Devletin ekonomik kalkınma çabalarına finansal destek sağlanması.

E

Çok partili siyasi hayata geçişin hızlandırılması amacı.

Soru 19

Atatürk Dönemi'nde toplumsal modernleşmeyi hedefleyen takvim, saat ve ölçülerde yapılan değişikliklerin uluslararası entegrasyon açısından önemi nedir?

A

Askeri operasyonlarda daha standart bir planlama sağlamak.

B

Osmanlı'dan kalan tüm geleneksel uygulamaları tamamen ortadan kaldırmak.

C

Uluslararası ticaret ve iletişimde uyumu sağlamak, Batı dünyası ile ekonomik ve sosyal ilişkileri kolaylaştırmak.

D

Yeni kurulan cumhuriyetin kendine özgü bir zaman ve ölçü sistemi olduğunu vurgulamak.

E

Sadece iç piyasayı düzenlemek ve ulusal üretimi artırmak.

Soru 20

Ankara'nın 1923'te başkent ilan edilmesi, sadece coğrafi bir karar olmaktan öte, Türkiye Cumhuriyeti'nin hangi temel stratejik ve sembolik hedeflerini yansıtmaktadır?

A

Merkezi konumuyla Anadolu'nun tamamına ulaşılabilirliği sağlamak, Millî Mücadele'nin ruhunu ve cumhuriyetin yeni başlangıcını simgelemek.

B

Coğrafi güzellikleriyle turizmi canlandırmak.

C

Yeni kurulan cumhuriyetin tarihî bağlarını tamamen koparma isteği.

D

Osmanlı İmparatorluğu'nun başkenti İstanbul'un uluslararası statüsünü koruma amacı.

E

Deniz ticaretine daha yakın bir şehir seçerek ekonomik kalkınmayı hızlandırma.

İki Savaş Arasındaki Dönemde Türkiye ve Dünya - Test 5

Karalama Tahtası Mevcut!

Karalama Tahtası