Soru 1

Türkiye Cumhuriyeti'nin toplumsal alanda gerçekleştirdiği en köklü inkılaplardan biri olan Türk Medeni Kanunu'nun kabulüyle hedeflenen temel amaçlardan hangisi, özellikle kadınların sosyal ve hukuki statüsünü yükseltmeye yöneliktir?

A

Milli ekonomi politikalarına uygun bir ticaret hukukunu yürürlüğe koymak.

B

Kadın-erkek eşitliğini sağlamak ve aile yapısını çağdaş esaslara göre düzenlemek.

C

Devletin laik karakterini güçlendirerek din ve vicdan özgürlüğünü güvence altına almak.

D

Osmanlı Hukuku'ndan tamamen koparak Batı hukuk sistemlerine entegrasyonu hızlandırmak.

E

Mirasta erkek egemenliğini pekiştirerek aile bütünlüğünü korumak.

Soru 2

Türkiye'de Miladi Takvim, uluslararası saat ve ölçü birimlerinin kabul edilmesi, sadece gündelik yaşamı kolaylaştırmanın ötesinde, özellikle hangi alanda uluslararası entegrasyonu ve rasyonelleşmeyi sağlamayı hedeflemiştir?

A

Milli savunma sanayisini güçlendirmeyi.

B

Osmanlı Devleti'nin tarihsel mirasını yaşatmayı.

C

Geleneksel kültürel değerlerin korunmasını ve sürdürülmesini.

D

Uluslararası ticaret, ekonomi ve kültürel ilişkilerde uyumu ve modernleşmeyi.

E

Tarım üretimini artırmaya yönelik yeni stratejiler geliştirmeyi.

Soru 3

Türk Dil Kurumu ve Türk Tarih Kurumu'nun kurulması (1932 ve 1931), toplumsal alanda hangi amaca hizmet etmiştir? Bu kurumlar, ulus-devlet inşasında özellikle hangi kavramların güçlendirilmesine katkı sağlamıştır?

A

Milli kimlik, dil ve tarih bilincini oluşturmak ve pekiştirmek.

B

Geleneksel halk anlatılarının güncel siyasete entegrasyonunu sağlamak.

C

Yabancı dil eğitimini teşvik ederek çok dilliliği desteklemek.

D

Evrensel kültürel mirasın korunması ve yaygınlaştırılması.

E

Osmanlı İmparatorluğu'nun çok uluslu yapısını yeniden canlandırmak.

Soru 4

Uluslararası sayılarının (1, 2, 3...) Türkiye'de kabul edilmesi (1928), sadece bir rakam sistemi değişikliği değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik yaşamda hangi pratik faydayı ve entegrasyonu sağlamıştır?

A

Uluslararası ticaret, eğitim ve bilimsel çalışmalarda uyumu ve kolaylığı artırmak.

B

Matematik eğitimini tamamen ortadan kaldırmak.

C

Türk kültürünü diğer kültürlerden izole etmek.

D

Sadece akademik çevrelerde kullanılan bir sistem oluşturmak.

E

Geleneksel Arapça sayıların kullanımını teşvik etmek.

Soru 5

1925 yılında çıkarılan Tekke, Zaviye ve Türbelerin Kapatılması Kanunu, sadece dini kurumları hedef almakla kalmayıp, aynı zamanda toplumsal yaşamda hangi radikal dönüşümü amaçlamıştır?

A

Çok sesli dini yorumların serbestleşmesini sağlamak.

B

Dini kurumların siyaset üzerindeki etkisini artırmak.

C

Kırsal kesimde dini otoritenin özerkliğini artırmak.

D

Toplumda çağdaş bilim ve akılcılığın egemenliğini sağlamak, laikleşmeyi pekiştirmek.

E

Geleneksel dini eğitim kurumlarını güçlendirmek.

Soru 6

1933 yılında gerçekleştirilen Üniversite Reformu, o dönemin Darülfünun'unu kapatarak İstanbul Üniversitesi'ni kurmasıyla sadece bir isim değişikliği yapmamış, aynı zamanda yükseköğretimde hangi köklü dönüşümü sağlamayı hedeflemiştir?

A

Öğretim üyelerinin siyasi aktivitelere katılmasını teşvik etmek.

B

Bilimsel araştırmayı ikincil plana atarak mesleki eğitimi önceliklendirmek.

C

Geleneksel medrese eğitimini yeniden canlandırmak.

D

Çağdaş bilimsel esaslara dayalı, rasyonel ve laik bir yükseköğretim sistemini kurmak.

E

Yabancı dilde eğitimi tamamen kaldırarak sadece Türkçe eğitimi zorunlu kılmak.

Soru 7

Soyadı Kanunu'nun kabulüyle birlikte 'ağa', 'bey', 'efendi', 'paşa' gibi unvan ve lakapların kullanılması yasaklanmıştır. Bu yasaklamanın toplumsal alanda hedeflenen en temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

A

Toplumda eşitlik ilkesini pekiştirmek, ayrıcalık ifade eden unvanları ortadan kaldırmak.

B

Geleneksel aile bağlarını zayıflatmak.

C

Ekonomik ayrışmaları teşvik etmek.

D

Toplumsal hiyerarşiyi güçlendirmek ve statü farklılıklarını belirginleştirmek.

E

Soyluluk unvanlarının korunmasını sağlamak.

Soru 8

Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun bir sonucu olarak eğitim sisteminde laiklik ilkesinin benimsenmesi, Türk toplumunda dini eğitimin rolünü ve kapsamını nasıl etkilemiştir?

A

Geleneksel medrese eğitimini tüm okullarda zorunlu hale getirmiştir.

B

Dini eğitim veren tüm kurumların özerkliğini pekiştirmiştir.

C

Dini eğitimin sadece erkek çocuklarına verilmesini sağlamıştır.

D

Dini eğitimin tamamen yasaklanarak toplumdan silinmesine yol açmıştır.

E

Dini eğitimi devlet kontrolü altına alarak, bilimsel ve çağdaş eğitimle dengelemiştir.

Soru 9

Osmanlı toplum yapısından Cumhuriyet dönemi toplum yapısına geçişte, Atatürk inkılaplarının toplumsal yaşam felsefesi temel olarak hangi paradigmatik değişimi hedeflemiştir?

A

Çok uluslu imparatorluk yapısını koruyarak merkeziyetçiliği azaltmayı.

B

Toplumda dini otoritelerin siyasal gücünü artırmayı.

C

Teokratik ve monarşik bir düzenden laik, çağdaş ve demokratik bir düzene geçişi.

D

Geleneksel tarım ekonomisinden feodal yapıya geri dönüşü.

E

Bireysel özgürlükleri kısıtlayarak devletin müdahalesini en aza indirmeyi.

Soru 10

Atatürk inkılaplarının toplumsal alandaki en belirgin başarılarından biri, Türk kadınına tanınan siyasal haklardır. Bu bağlamda Türk kadınına 1930'da belediye seçimlerinde, 1933'te muhtarlık seçimlerinde ve 1934'te milletvekili seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı verilmesinin temel toplumsal ve siyasal amacı nedir?

A

Kadınların ev işlerine daha fazla odaklanmasını teşvik etmek.

B

Siyasi partiler arasındaki rekabeti azaltmak.

C

Demokratikleşme sürecini hızlandırmak, ulusal iradeye kadınların katılımını sağlayarak çağdaş bir toplum inşa etmek.

D

Tarım sektöründeki kadın işgücünü organize etmek.

E

Toplumsal cinsiyet rollerini geleneksel kalıplarla pekiştirmek.

Soru 11

Harf İnkılabı'nın okuryazarlık oranları üzerindeki etkisi genellikle olumlu olarak değerlendirilir. Ancak bu inkılap, özellikle belirli bir kuşağın okuryazarlık pratiklerinde ve kültürel mirasla ilişkisinde nasıl bir zorluk yaratmıştır?

A

Sadece erkekler arasında okuryazarlık oranını artırmıştır.

B

Yabancı dil öğrenimini tamamen engellemiştir.

C

Sadece edebi eserlerin basımını artırmıştır.

D

Kırsal kesimde okuryazarlığı tamamen ortadan kaldırmıştır.

E

Eski yazıya alışkın olan kuşağın kültürel ve edebi mirasa erişimini zorlaştırmıştır.

Soru 12

Atatürk inkılaplarının toplumsal alandaki birçok reformunun (Harf İnkılabı, Medeni Kanun, Şapka Kanunu vb.) birbirini tamamlar nitelikte olması, genel olarak hangi ilkeye hizmet ettiğini göstermektedir?

A

Cumhuriyetçilik ilkesinin sadece yönetim biçimiyle ilgili olduğunu.

B

Devletçilik ilkesinin ekonomik alandaki hegemonyasını.

C

Laiklik ilkesinin sadece din ve devlet işlerinin ayrılmasıyla sınırlı olduğunu.

D

Milliyetçilik ilkesinin sadece kültürel bağımsızlığı.

E

Halkçılık ilkesi çerçevesinde toplumsal eşitliği ve çağdaşlaşmayı.

Soru 13

Türk Medeni Kanunu'nun en devrimci maddelerinden biri, kadınlara mirasta erkeklerle eşit pay hakkı tanınmasıdır. Bu düzenleme, toplumsal yapıda hangi alanda köklü bir değişim öngörmüştür?

A

Devletin mirasçılık süreçlerine doğrudan müdahalesini artırmak.

B

Sadece tarım arazilerinin miras dağıtımını düzenlemek.

C

Aile hukukunda cinsiyet eşitliğini sağlamak ve kadınların ekonomik statüsünü güçlendirmek.

D

Miras hukukunda geleneksel dini kuralları yeniden uygulamak.

E

Kadınların ekonomik bağımsızlığını kısıtlayarak aile içi dengeyi korumak.

Soru 14

1928 yılında gerçekleştirilen Harf İnkılabı, sadece Arap alfabesinden Latin alfabesine geçişin teknik bir boyutu olmanın ötesinde, Türk toplumunda hangi radikal dönüşümün önünü açmıştır?

A

Okuryazarlık oranını artırmak, Batı kültürüne entegrasyonu hızlandırmak ve çağdaşlaşmayı pekiştirmek.

B

Türkçenin Arapça ve Farsça kelimelerden arındırılmasına tamamen son vermek.

C

Geleneksel Türk el sanatlarını yeniden canlandırmak.

D

Dini metinlerin daha kolay okunmasını sağlamak.

E

Osmanlı mirasının korunması ve gelecek nesillere aktarılmasını hızlandırmak.

Soru 15

Atatürk Dönemi inkılaplarından 'Şapka İnkılabı' ve 'Kılık Kıyafette Değişiklik' hareketi, sadece bir giyim tarzı değişikliğinin ötesinde, toplumsal yaşamda hangi ideolojik dönüşümü simgelemektedir?

A

Toplumsal sınıflar arasındaki ayrımı belirginleştirmek.

B

Batı medeniyetiyle bütünleşme arayışını ve çağdaşlaşma hedefinin somut bir ifadesi olmak.

C

Geleneksel Türk kültürünün korunmasını ve yaygınlaştırılmasını sağlamak.

D

Tarım toplumundan sanayi toplumuna geçişi vurgulamak.

E

Ekonomik bağımsızlığı simgeleyen ulusal bir giyim tarzı oluşturmak.

Soru 16

1934 yılında kabul edilen Soyadı Kanunu, toplumsal alanda hangi önemli ihtiyaca cevap vererek vatandaşlık bilincini ve resmi işlemlerde düzeni sağlamayı amaçlamıştır?

A

Osmanlı dönemindeki lakap sistemini yeniden canlandırmak.

B

Kadınların sosyal hayattaki rolünü sınırlamak.

C

Bireylerin resmi kimliklerini belirginleştirmek ve karışıklıkları önlemek.

D

Aşiret ve aile büyüklerinin sosyal statülerini pekiştirmek.

E

Azınlıkların kültürel kimliklerini vurgulamak.

Soru 17

Atatürk inkılapları sürecinde hukuki alanda yapılan reformların (Türk Medeni Kanunu, Ceza Kanunu vb. kabulü) genel amacı, toplumda 'hukuk devleti' ilkesini güçlendirerek neyi sağlamaktı?

A

Devletin keyfi uygulamalarını sınırsız hale getirmek.

B

Hukuki kararları siyasi ideolojilere göre belirlemek.

C

Askeri hukukun sivil hukuk üzerindeki egemenliğini pekiştirmek.

D

Geleneksel şeri hukuku yeniden canlandırmak.

E

Bireylerin can ve mal güvenliğini, temel hak ve özgürlüklerini hukukun üstünlüğü ilkesiyle güvence altına almak.

Soru 18

1924 yılında kabul edilen Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun temel amacı, Osmanlı eğitim sisteminden farklı olarak, milli bir eğitim modelini benimseyerek toplumda hangi alanda köklü bir dönüşüm gerçekleştirmeyi amaçlamıştır?

A

Eğitimde serbest piyasa koşullarını yaygınlaştırarak özel okul sayısını artırmak.

B

Eğitimde birliği sağlamak, laik ve çağdaş bilimsel esaslara dayalı milli bir eğitim sistemi kurmak.

C

Eğitimde bölgesel farklılıkları koruyarak yerel kültürlerin gelişimine öncelik vermek.

D

Dini eğitim veren kurumların özerkliğini artırarak geleneksel eğitimi sürdürmek.

E

Yabancı okulların yayılmasını teşvik ederek uluslararası eğitim standartlarına ulaşmak.

Soru 19

Türk Medeni Kanunu'nun toplumsal alanda getirdiği en önemli yeniliklerden biri de çok eşliliğin yasaklanması ve tek eşli evliliğin zorunlu hale getirilmesidir. Bu düzenlemenin temelinde yatan toplumsal ve hukuki gerekçe nedir?

A

Devletin nüfus politikalarını kontrol altında tutmak.

B

Kadın-erkek eşitliğini sağlamak ve aile kurumunu modern, çağdaş temellere oturtmak.

C

Geleneksel aile yapısını koruyarak hane halkı sayısını sınırlamak.

D

Ekonomik sıkıntıları azaltarak aile bütçesini dengelemek.

E

Dini otoritelerin aile üzerindeki etkisini artırmak.

Soru 20

Osmanlı Devleti'nde farklı din ve etnik gruplara göre uygulanan çeşitli hukuk sistemleri (şer'i hukuk, cemaat hukukları vb.) yerine, Cumhuriyet döneminde Türk Medeni Kanunu gibi düzenlemelerle sağlanan hukuk birliğinin temel toplumsal amacı nedir?

A

Azınlıkların hukuki statülerini daha da farklılaştırmak.

B

Hukuk sistemini karmaşıklaştırarak daha az erişilebilir kılmak.

C

Sadece erkeklerin hukuki haklarını güvence altına almak.

D

Devletin dini otoritesini pekiştirmek.

E

Tüm vatandaşları kanun önünde eşit kılarak ulusal birliği ve vatandaşlık bilincini güçlendirmek.

Atatürkçülük ve Türk İnkılabı - Test 6

Karalama Tahtası Mevcut!

Karalama Tahtası