Soru 1

Türk toplumunda toplumsal hayatı düzenleyen köklü inkılaplardan biri de 1928'de uluslararası rakamların kabul edilmesidir. Bu inkılabın aşağıdakilerden hangi toplumsal ve ekonomik kolaylığı sağlaması hedeflenmiştir?

A

Matbaacılık maliyetlerini düşürmek

B

Yabancı dil eğitimini kolaylaştırmak

C

Eski Türkçe rakamların estetik değerini korumak

D

Tarihi belgelerin okunabilirliğini artırmak

E

Bilimsel ve teknik alandaki gelişmelere uyum sağlamak, uluslararası ticaret ve muhasebe işlemlerini basitleştirmek

Soru 2

1926 Türk Medeni Kanunu'nun İsviçre Medeni Kanunu'ndan uyarlanarak kabul edilmesinin temel nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

A

İsviçre'nin coğrafi olarak Türkiye'ye yakınlığı ve kültürel benzerlikleri

B

İsviçre hukuk sisteminin çağdaş ve ilerici olması

C

Türk toplumunun ihtiyaçlarına uygun olarak kolayca adapte edilebilir esnek bir yapıda olması

D

İsviçre Medeni Kanunu'nun toplumun her kesimine hitap eden sade ve anlaşılır bir yapıya sahip olması

E

İsviçre Medeni Kanunu'nun kadın-erkek eşitliği prensibini güçlü bir şekilde benimsemesi

Soru 3

Atatürk inkılapları, Türk toplumunu çağdaşlaştırma ve ilerletme amacını taşırken, aynı zamanda belirli ilkeler bütününe dayanmıştır. Aşağıdakilerden hangisi, özellikle toplumsal alanda yapılan inkılapların (Medeni Kanun, Kadınlara Siyasi Haklar, Soyadı Kanunu vb.) temelini oluşturan en belirgin ilkelerden biridir?

A

Devletçilik

B

Halkçılık

C

İnkılapçılık

D

Cumhuriyetçilik

E

Milliyetçilik

Soru 4

1935 yılında Hafta Tatili Hakkında Kanun ile hafta tatili Cuma gününden Pazar gününe alınmıştır. Bu değişikliğin toplumsal ve ekonomik alandaki başlıca nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A

Kamu ve özel sektörde işlerin uluslararası standartlara göre yürütülmesini sağlamak

B

Toplumun dinî yaşantısını tamamen değiştirmek ve geleneksel dinî pratikleri zayıflatmak

C

Uluslararası çalışma takvimine uyum sağlayarak Türkiye'yi dünya ticaretine daha fazla entegre etmek

D

Batı ülkeleriyle ekonomik ilişkileri kolaylaştırmak ve ticarette senkronizasyonu sağlamak

E

İşgücü verimliliğini artırmak ve modern sanayileşme süreçlerine uyum sağlamak

Soru 5

Cumhuriyet'in ilk yıllarında Türkiye'deki kadın-erkek eşitliğini sağlamaya yönelik atılan adımlar arasında, 1930'lu yıllarda çıkarılan kanunlarla kadınlara siyasi hakların verilmesi önemli bir yer tutar. Bu haklar içinde aşağıdakilerden hangisi en son tanınan siyasi haktır?

A

Belediye seçimlerinde seçilme hakkı

B

Belediye seçimlerinde seçme hakkı

C

Milletvekili seçme ve seçilme hakkı

D

Muhtar seçme ve seçilme hakkı

E

Köy ihtiyar heyetine seçilme hakkı

Soru 6

Türk Dil Kurumu (1932) ve Türk Tarih Kurumu (1931), Atatürk tarafından millî kültürün ve bilincin geliştirilmesi amacıyla kurulmuştur. Bu kurumların toplumsal yaşamdaki temel işlevi aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde açıklanabilir?

A

Osmanlı dönemi kurumlarını yeniden ihya ederek kültürel sürekliliği sağlamak

B

Yabancı dillerin Türkiye'deki yaygınlaşmasını teşvik etmek

C

Türk dilinin zenginliğini ortaya koyarak Türk tarihini bilimsel esaslara göre araştırmak ve millî kimliği güçlendirmek

D

Dil ve tarih çalışmalarını siyasi ideolojilerden tamamen bağımsız yürütmek

E

Tarihsel mirasın uluslararası alanda tanıtımını sağlamak

Soru 7

Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesiyle toplumsal yaşamda köklü değişiklikler yaşanmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu kanunun toplumsal alanda getirdiği başlıca yeniliklerden biri değildir?

A

Kadınların istediği mesleği seçebilme hakkına sahip olması

B

Tek eşli evlilik ilkesinin benimsenmesi ve resmi nikâh zorunluluğu

C

Kadınlara siyasal alanda seçme ve seçilme hakkının verilmesi

D

Kadınlara miras ve boşanma konularında eşit hakların tanınması

E

Şer'i mahkemelerin kaldırılarak laik hukuk sisteminin uygulanmaya başlanması

Soru 8

Cumhuriyet döneminin ilk yıllarında çok partili hayata geçiş denemeleri (Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ve Serbest Cumhuriyet Fırkası), toplumsal yaşamda farklı beklentilerin ve eleştirilerin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu denemeler aşağıdakilerden hangisini ortaya koyan önemli bir göstergedir?

A

Ekonomik krizlerin siyasi istikrarsızlığa yol açtığını

B

Atatürk'ün demokratikleşme idealinden tamamen vazgeçtiğini

C

Farklı siyasi görüşlerin ve toplumsal taleplerin ifade edilmesi ihtiyacının varlığını

D

Toplumun henüz laiklik ve Cumhuriyet ilkelerini tam olarak benimsemeye hazır olmadığını

E

Tek parti yönetiminin mutlak ve tartışmasız bir destek gördüğünü

Soru 9

Cumhuriyet'in ilk yıllarında toplumsal refahı artırmak ve halk sağlığını korumak amacıyla sağlık alanında önemli adımlar atılmıştır. Bu adımlardan biri olarak, bulaşıcı hastalıklarla mücadele ve aşı üretimi gibi konularda faaliyet göstermek üzere kurulan önemli kurum aşağıdakilerden hangisidir?

A

Kızılay

B

Hıfzıssıhha Enstitüsü

C

Verem Savaş Dispanseri

D

Numune Hastanesi

E

Darülaceze

Soru 10

1934 yılında kabul edilen 'Bazı Lakap ve Unvanların Kaldırılmasına Dair Kanun', Osmanlı döneminden kalma toplumsal ayrımcılığa ve eşitsizliğe yol açan unsurları ortadan kaldırmayı hedeflemiştir. Aşağıdaki unvanlardan hangisinin bu kanunla kaldırıldığı söylenemez?

A

Paşalık

B

Efendilik

C

Öğretmenlik

D

Ağalık

E

Hanımefendilik

Soru 11

Türkiye Cumhuriyeti'nin önemli eğitim ve toplumsal kalkınma projelerinden biri olan Köy Enstitüleri (1940), sadece öğretmen yetiştirmekle kalmayıp, kırsal kesimin sosyal ve kültürel dönüşümünde de merkezi bir rol oynamıştır. Aşağıdakilerden hangisi Köy Enstitülerinin kırsal kesimdeki toplumsal işlevlerinden biri değildir?

A

Köylerde okuma-yazma oranını artırmak ve kültürel etkinlikler düzenlemek

B

Köy halkına modern tarım tekniklerini öğreterek ekonomik kalkınmayı desteklemek

C

Köyde yaşayan kadınların toplumsal hayata katılımını teşvik etmek

D

Mezhepsel farklılıkları vurgulayarak dini eğitimi güçlendirmek

E

Kırsal kesimde sağlık ve hijyen bilincini yaygınlaştırmak

Soru 12

Osmanlı İmparatorluğu'ndan Türkiye Cumhuriyeti'ne miras kalan birçok toplumsal sorun bulunmaktaydı. Aşağıdakilerden hangisi, Cumhuriyet döneminde toplumsal alanda yapılan inkılaplarla çözülmeye çalışılan bu sorunlardan biri olarak kabul edilemez?

A

Eğitimde ikilik ve medrese-mektep ayrımı

B

Yeterli işgücü ve nitelikli sanayi çalışanı eksikliği

C

Kadınların toplumsal ve hukuki alanda erkeklerle eşit haklara sahip olmaması

D

Toplumsal hiyerarşiyi ve ayrımcılığı pekiştiren lakap ve unvanların yaygınlığı

E

Uluslararası ekonomik sistemle uyumsuz takvim, ölçü ve saat birimlerinin kullanılması

Soru 13

Atatürk inkılapları, toplumsal alanda birbiriyle bağlantılı ve birbirini tamamlayıcı nitelikte bir bütünlük arz eder. Örneğin, Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesiyle kadınlara tanınan hakların, ardından kadınlara siyasi hakların verilmesiyle pekişmesi bu duruma bir örnektir. Aşağıdaki inkılap çiftlerinden hangisi, toplumsal alanda birbirini tamamlayan ve güçlendiren bir ilişki içinde değildir?

A

Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile Türk Medeni Kanunu

B

Soyadı Kanunu ile Lakap ve Unvanların Kaldırılması Kanunu

C

Uluslararası Takvim ve Saat Kabulü ile Miladi Takvim'in Kabulü

D

Medreselerin kapatılması ile Köy Enstitülerinin kurulması

E

Şapka Kanunu ile Tekke ve Zaviyelerin Kapatılması Kanunu

Soru 14

Türkiye Cumhuriyeti'nde yapılan toplumsal inkılapların ülke genelinde kabulü ve uygulanması süreçleri, bazı bölgelerde farklı tepkilerle karşılaşmıştır. Özellikle dinî ve geleneksel bağların güçlü olduğu bölgelerde, Şapka İnkılabı veya tekke ve zaviyelerin kapatılması gibi bazı düzenlemelere karşı zaman zaman dirençler görülmüştür. Bu durum, aşağıdaki genellemelerden hangisini destekler?

A

Toplumsal inkılapların başarısı, yerel kültürel ve sosyo-ekonomik yapıların direncine bağlı olarak değişiklik göstermiştir.

B

Devlet, inkılapların uygulanmasında bölgesel farklılıkları göz ardı ederek her yerde aynı hızda hareket etmiştir.

C

Coğrafi uzaklık, inkılapların uygulanabilirliğini tamamen engellemiştir.

D

Ekonomik kalkınma düzeyi, toplumsal inkılaplara karşı direncin tek belirleyicisi olmuştur.

E

Modernleşme çabaları, toplumun tüm kesimleri tarafından istisnasız bir coşkuyla karşılanmıştır.

Soru 15

Atatürk'ün 25 Ağustos 1925'te Kastamonu'da yaptığı konuşma ve ardından çıkarılan Şapka İktisası Hakkında Kanun, Türk toplumunda kılık kıyafet alanında önemli bir dönüşümü simgelemiştir. Bu inkılabın temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

A

Kışlık giyimde şapka kullanımını teşvik ederek halk sağlığını iyileştirmek

B

Yerel el sanatlarını ve giyim kültürünü korumak için yeni düzenlemeler getirmek

C

Batı medeniyetleriyle bütünleşme ve modernleşme çabasının bir parçası olarak toplumsal görünüşü değiştirmek

D

Geleneksel kıyafetleri tamamen ortadan kaldırarak ulusal bir giyim tarzı oluşturmak

E

Uluslararası ticari ilişkileri kolaylaştırmak amacıyla giyim standartlarını belirlemek

Soru 16

Türkiye Cumhuriyeti'nde kılık ve kıyafet alanında yapılan inkılaplar, sadece dış görünüşte değil, aynı zamanda zihniyet ve yaşam tarzında da bir dönüşümü hedeflemiştir. Bu inkılapların genel olarak aşağıdakilerden hangi ilke ile doğrudan ilişkili olduğu söylenebilir?

A

Halkçılık

B

Devletçilik

C

Cumhuriyetçilik

D

Milliyetçilik

E

Laiklik

Soru 17

Türkiye Cumhuriyeti, toplumsal ve ekonomik yaşamda uluslararası standartlara uyum sağlamak amacıyla zaman, takvim ve ölçü birimlerinde önemli değişiklikler yapmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu alanda yapılan inkılaplardan biri değildir?

A

Uluslararası rakamların kabulü

B

Cuma gününün hafta tatili olmaktan çıkarılıp Pazar gününün tatil ilan edilmesi

C

Miladi Takvim'in kabulü

D

Alaturka saat yerine uluslararası (alafranga) saatin kabulü

E

Arşın, endaze gibi eski ölçü birimlerinin yerine metre, kilogram gibi uluslararası birimlerin kabulü

Soru 18

Atatürk inkılaplarının temel amaçlarından biri, eski ve geri kalmış Osmanlı toplum yapısından modern, çağdaş ve ulusal bir Türkiye Cumhuriyeti toplumu yaratmaktır. Bu bağlamda, inkılapların ortak ve en kapsamlı amacı aşağıdakilerden hangisidir?

A

Toplumu çağdaş uygarlık seviyesinin üzerine çıkarmak ve millî egemenliğe dayalı bir yapı kurmak

B

Geleneksel yaşam tarzlarını tamamen ortadan kaldırmak

C

Sadece ekonomik kalkınmayı hızlandırarak refah seviyesini yükseltmek

D

Türkiye'yi tamamen Avrupa kültürüne entegre etmek

E

Geçmişle tüm bağları kopararak tamamen yeni bir kimlik oluşturmak

Soru 19

1934 yılında kabul edilen Soyadı Kanunu, toplumsal yaşamda karmaşıklıkları gidermek ve çağdaş bir kimlik sistemi oluşturmak amacıyla çıkarılmıştır. Bu kanunun getirdiği yenilikler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

A

Soyadlarının Türkçe ve ahlaka uygun olması şartının getirilmesi

B

Ağalık, paşalık gibi unvanların kullanımının tamamen yasaklanması

C

Tekke ve zaviye şeyhlerine ait soyadlarının kullanılmasının yasaklanması

D

Her Türk vatandaşının bir soyadı taşıma zorunluluğu getirilmesi

E

Soyadı seçimi sırasında rütbe, unvan, aşiret veya yabancı ırk isimlerinin kullanılmasının yasaklanması

Soru 20

1924 yılında kabul edilen Tevhid-i Tedrisat Kanunu (Öğretim Birliği Kanunu), eğitim alanında köklü değişiklikler yaparak toplumsal yaşam üzerinde derin etkiler bırakmıştır. Bu kanunun temel hedeflerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?

A

Yabancı okulların sayısını artırarak Batı dillerinde eğitim imkanlarını genişletmek

B

Farklı dini cemaatlere ait okulların özerkliğini güvence altına alarak eğitimde çeşitliliği sağlamak

C

Eğitimde laikliği ve millîliği esas alarak farklı zihniyetlerde bireyler yetiştirmenin önüne geçmek

D

Geleneksel medreselerin yeniden yapılandırılarak modern eğitim sistemine entegre edilmesi

E

Köy okullarının sayısını azaltarak şehirlerdeki eğitim kalitesini artırmak

Soru 21

30 Kasım 1925'te çıkarılan 'Tekke, Zaviye ve Türbelerin Seddine ve Türbedarlıklar ile Birtakım Unvanların Men'ine Dair Kanun', Cumhuriyet'in laikleşme ve toplumu rasyonelleştirme çabalarının önemli bir adımı olmuştur. Bu kanunla hedeflenen temel toplumsal dönüşüm aşağıdakilerden hangisidir?

A

Akılcılık ve bilim dışı hurafelerle mücadele ederek toplumsal birliği ve çağdaşlaşmayı hızlandırmak

B

Dini kurumların siyaset üzerindeki etkisini ortadan kaldırarak devlet otoritesini güçlendirmek

C

Halkın dini eğitimden uzaklaşarak modern bilime yönelmesini sağlamak

D

Tarikatlara ait mal varlıklarını devlete aktararak ekonomik kalkınmaya katkıda bulunmak

E

Şeyhlik, dervişlik gibi unvanları yasaklayarak toplumsal sınıflaşmayı önlemek ve eşitliği sağlamak

Soru 22

Türkiye Cumhuriyeti'nde kadınlara siyasal hakların verilmesi süreci, toplumsal alandaki en önemli inkılaplardan biridir. Aşağıdaki tarihlerden hangisi, Türk kadınlarına milletvekili seçme ve seçilme hakkının tanındığı kanunun yürürlüğe girdiği yılı doğru vermektedir?

A

1926

B

1933

C

1934

D

1935

E

1930

Atatürkçülük ve Türk İnkılabı - Test 5

Hatalı Soru Bildirimi