Soru 1

ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından yayımlanan ve I. Dünya Savaşı sonrasında dünya düzeninin temelini oluşturmayı amaçlayan '14 İlke'nin, Osmanlı Devleti ile ilgili olan maddesinde aşağıdakilerden hangisi vurgulanmıştır?

A

Osmanlı Devleti'nin bir manda yönetimine bırakılması

B

Türklerin çoğunlukta olduğu bölgelerde Osmanlı egemenliğinin kesin olarak tanınması

C

Boğazların uluslararası bir komisyon tarafından yönetilmesi ve tamamen tarafsızlaştırılması

D

Osmanlı Devleti'nin tamamen dağıtılarak tüm topraklarının İtilaf Devletleri arasında paylaşılması

E

Osmanlı Devleti'nin, eski Arap vilayetleri üzerindeki tüm haklarından vazgeçmesi

Soru 2

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasının ardından Osmanlı Devleti'nin siyasi ve askeri bağımsızlığı üzerinde oluşan tehditleri en kapsamlı şekilde ifade eden ve İtilaf Devletleri'ne geniş yetkiler veren madde aşağıdakilerden hangisidir?

A

Tüm demiryollarının, telgraf hatlarının ve limanların İtilaf Devletleri'nin kontrolüne geçmesi

B

Osmanlı ordusunun derhal terhis edilmesi ve tüm askeri malzemelere el konulması

C

Osmanlı topraklarındaki yabancı subay ve danışmanların ülkelerine dönmesi

D

Çanakkale ve İstanbul Boğazları'nın İtilaf Devletleri'ne açılması ve tahkimatlarının işgali

E

İtilaf Devletleri'nin güvenliklerini tehdit edecek bir durum ortaya çıktığında herhangi bir stratejik noktayı işgal etme hakkına sahip olması (7. madde)

Soru 3

Versay Barış Antlaşması'nın Almanya üzerinde yarattığı ağır koşullar (büyük toprak kayıpları, ağır savaş tazminatları ve ordunun kısıtlanması gibi), ilerleyen yıllarda aşırı milliyetçi akımların güçlenmesine ve yeni bir dünya savaşına zemin hazırlayan önemli bir faktör olarak kabul edilir. Bu durumun ortaya çıkardığı eleştirel bakış açısı aşağıdakilerden hangisidir?

A

Antlaşmanın, sömürgecilik karşıtı hareketleri desteklediği

B

Antlaşmanın, Alman halkında milliyetçi ve revizyonist duyguları körükleyerek intikam arayışına yol açtığı

C

Antlaşmanın, uluslararası ekonomik entegrasyonu teşvik ettiği

D

Antlaşmanın, silahsızlanma çabalarını başarıyla sonuçlandırdığı

E

Antlaşmanın, Avrupa'da kalıcı bir barış ve işbirliği ortamı yarattığı

Soru 4

I. Dünya Savaşı sonrasında, özellikle stratejik önemi nedeniyle uluslararası bir sorun haline gelen Türk Boğazları (Çanakkale ve İstanbul Boğazları) ile ilgili aşağıdaki gelişmelerden hangisi Mondros Ateşkes Antlaşması'nın doğrudan bir sonucudur?

A

Boğazlar üzerinde Sovyet Rusya'nın özel haklar talep etmesi

B

Boğazların İtilaf Devletleri tarafından işgal edilmesi ve tahkimatlarının yok edilmesi

C

Boğazların kesin olarak Türkiye Cumhuriyeti'nin egemenliğine bırakılması

D

Uluslararası bir Boğazlar Komisyonu'nun kurulması

E

Boğazların tüm devletlerin ticaret gemilerine açık hale gelmesi

Soru 5

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasının ardından İtilaf Devletleri tarafından, antlaşmanın 7. maddesi gerekçe gösterilerek işgal edilen ilk Osmanlı toprağı aşağıdakilerden hangisidir?

A

Adana

B

Antep

C

İzmir

D

Musul

E

İstanbul

Soru 6

I. Dünya Savaşı sonrasında Avrupa haritasında önemli değişiklikler meydana gelmiş, Avusturya-Macaristan ve Osmanlı gibi imparatorlukların dağılmasıyla birçok yeni ulus devlet ortaya çıkmıştır. Bu yeni devletlerin ortaya çıkmasında etkili olan temel ilke aşağıdakilerden hangisidir?

A

Sömürgeciliğin yeniden canlanması

B

Ticari blokların oluşturulması ve gümrük birliği anlaşmaları

C

Ulusların kendi kaderini tayin hakkı (Self-determinasyon)

D

Monarşik yönetimlerin güçlenmesi

E

Federal devlet yapılarının yaygınlaşması

Soru 7

I. Dünya Savaşı devam ederken İtilaf Devletleri arasında imzalanan gizli antlaşmaların en önemlilerinden biri olan Sykes-Picot Antlaşması, hangi bölgenin savaş sonrası paylaşımına yönelik olarak hazırlanmıştır?

A

Uzak Doğu ve Pasifik Adaları

B

Ortadoğu ve Arap toprakları

C

Balkan Yarımadası

D

Kuzey Afrika ve Mısır

E

Anadolu'nun doğu bölgeleri

Soru 8

I. Dünya Savaşı sonrası Ortadoğu'da kurulan manda yönetimlerinin bölge halkları üzerindeki en önemli toplumsal etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

A

Yerel yönetimlerin güçlenmesi ve halkın yönetimde daha fazla söz sahibi olması

B

Mezhepsel ve etnik kimliklere dayalı ayrılıkların derinleşmesi ve yeni çatışma potansiyellerinin oluşması

C

Batı tarzı modernleşmenin hızlanması ve toplumsal refahın artması

D

Tüm bölge ülkelerinde demokratik yönetimlerin kurulması için zemin hazırlanması

E

Bölgesel bağımsızlık hareketlerinin tamamen sona ermesi ve tam bir sükunetin sağlanması

Soru 9

I. Dünya Savaşı sonunda Osmanlı Devleti'nin resmen sona ermesi ve ardından Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla, Osmanlı'dan miras kalan 'hasta adam' imajının yerini modern, bağımsız bir ulus devlete bırakması sürecinde, aşağıdakilerden hangisi doğrudan ve olumlu bir şekilde etkili olmamıştır?

A

Yeni Türk devletinin, çağdaşlaşma ve ulus devlet ilkeleri doğrultusunda yapılanması

B

Milli Mücadele'nin zaferle sonuçlanması ve ulusal bağımsızlığın kazanılması

C

Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması ve yeni Türk devletinin uluslararası tanınırlığı

D

Halifeliğin korunarak geleneksel dini liderliğin sürdürülmesi

E

Saltanatın kaldırılarak egemenliğin millete geçmesi

Soru 10

I. Dünya Savaşı'nın Batılı devletler üzerindeki en önemli ideolojik sonuçlarından biri, liberal demokrasinin bazı ülkelerde sorgulanmasına yol açması ve İtalya'daki faşizm ya da Almanya'daki nazizm gibi otoriter rejimlerin yükselişine zemin hazırlamasıdır. Bu durumun temelinde yatan neden aşağıdakilerden hangisidir?

A

Uluslararası işbirliği örgütlerinin (Milletler Cemiyeti) çok güçlü hale gelmesi

B

Bilimsel ve teknolojik gelişmelerin hızlanarak halkı tatmin etmesi

C

Sömürgeciliğin tamamen sona ermesi ve emperyalizmin gerilemesi

D

Savaşın yol açtığı derin ekonomik krizler, işsizlik ve toplumsal huzursuzluklar

E

Dinî inançların toplumsal ve siyasi hayatta daha etkin bir rol oynaması

Soru 11

I. Dünya Savaşı sonrası dönemde, özellikle Almanya'da, Versay Antlaşması'nın getirdiği ağır koşulları (toprak kayıpları, savaş tazminatları, askeri kısıtlamalar) düzeltme ve eski statüsünü geri alma amacı güden politikalar ve düşünceler için kullanılan akademik terim aşağıdakilerden hangisidir?

A

Siyonizm

B

Panslavizm

C

Revizyonizm

D

İzolasyonizm

E

Enternasyonalizm

Soru 12

I. Dünya Savaşı, cephe gerisinde kalan kadınların toplumsal hayattaki rollerinde önemli değişikliklere yol açmıştır. Bu değişikliklerin Batı toplumlarında ve Osmanlı coğrafyasında görülmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A

Erkek nüfusun büyük ölçüde cepheye gitmesiyle oluşan iş gücü açığının kadınlar tarafından doldurulması

B

Kadınların seçme ve seçilme hakkını elde etme mücadelelerinin zaferle sonuçlanması

C

Kadınların eğitim seviyesinin savaş öncesi döneme göre radikal bir şekilde yükselmesi

D

Savaş karşıtı kadın hareketlerinin siyasi alanda güçlü bir etki yaratması

E

Aile yapısında köklü değişimlerin ve boşanma oranlarının artması

Soru 13

Sevr Barış Antlaşması, I. Dünya Savaşı'nın sonuçlarından biri olarak Osmanlı Devleti'ne dayatılmış, ancak Osmanlı Meclisi tarafından onaylanmadığı ve Anadolu'da büyük bir direnişle karşılaştığı için hiçbir zaman yürürlüğe girmemiştir. Bu antlaşmanın fiilen uygulanamayışının temel nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

A

Anadolu'da Mustafa Kemal Paşa önderliğinde başlayan Milli Mücadele'nin yükselişi

B

Türk halkının, dayatılan ağır koşulları hiçbir şekilde kabul etmemesi

C

Antlaşmanın, Osmanlı Devleti'nin bağımsızlığını ve egemenliğini tamamen ortadan kaldırması

D

İtilaf Devletleri arasında Anadolu'nun paylaşımı konusunda tam bir uzlaşı sağlanamaması ve çıkar çatışmaları

E

Sovyet Rusya'nın, Sevr Antlaşması'na karşı çıkarak Osmanlı Devleti'nin lehine aktif diplomatik girişimlerde bulunması

Soru 14

Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'ndan ağır bir ekonomik yıkımla çıkmasında birçok faktör etkili olmuştur. Aşağıdakilerden hangisinin bu ekonomik yıkımdaki etkisi diğerlerine göre daha azdır?

A

Cumhuriyet döneminde düzenlenen İzmir İktisat Kongresi kararlarının henüz uygulamaya konulmaması

B

Dış borçların katlanarak artması ve ekonomik bağımlılığın derinleşmesi

C

Savaş boyunca kapitülasyonların ekonomik sistemi olumsuz etkilemeye devam etmesi

D

Nitelikli insan gücü kaybının tarım ve sanayi üretimine olumsuz yansıması

E

Savaş ekonomisi nedeniyle üretimin düşmesi, tarım ve sanayinin çöküşü

Soru 15

I. Dünya Savaşı'nın sonuçlarını Osmanlı Devleti ve Batılı devletler açısından değerlendiren bir öğrenci, Mondros Ateşkes Antlaşması'nın Osmanlı Devleti üzerindeki en yıkıcı hükümlerinden birinin, İtilaf Devletleri'ne güvenliklerini tehdit eden herhangi bir stratejik noktayı işgal etme hakkı tanıyan madde olduğunu belirtmiştir. Bu madde aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

A

Osmanlı savaş esirlerinin serbest bırakılması ve İtilaf Devletleri esirlerinin iadesi

B

Tüm haberleşme ve ulaşım araçlarının İtilaf Devletleri kontrolüne geçmesi

C

Boğazların İtilaf Devletleri'ne açılması ve tahkimatlarının işgal edilmesi

D

İtilaf Devletleri'nin güvenliklerini tehdit edecek bir durum ortaya çıktığında herhangi bir stratejik noktayı işgal hakkına sahip olması (7. Madde)

E

Osmanlı ordusunun terhis edilmesi ve tüm savaş gemilerinin İtilaf Devletleri'ne teslimi

Soru 16

I. Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle imzalanan ve galip devletlerin mağlup devletlere dayattığı barış antlaşmaları sistemine genel olarak ne ad verilir ve bu antlaşmaların temelleri hangi konferansta atılmıştır?

A

Versay Barış Sistemi - Paris Barış Konferansı

B

Sykes-Picot Antlaşması - Kahire Konferansı

C

Sevr Barış Sistemi - San Remo Konferansı

D

Lozan Barış Sistemi - Londra Konferansı

E

Berlin Antlaşmaları - Berlin Kongresi

Soru 17

I. Dünya Savaşı sonrasında, Milletler Cemiyeti (Cemiyet-i Akvam) gözetiminde kurulan manda sistemi, eski Osmanlı topraklarının bazı Batılı devletler tarafından yönetilmesini öngörüyordu. Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi, doğru bir mandater bölge ve mandater devlet ilişkisini göstermektedir?

A

Suriye ve Lübnan - Büyük Britanya

B

Irak - Fransa

C

Filistin - Fransa

D

Trans Ürdün - Büyük Britanya

E

Hicaz - Fransa

Soru 18

Mondros Ateşkes Antlaşması ile Sevr Barış Antlaşması arasındaki temel fark, Osmanlı Devleti'nin uluslararası hukuktaki konumu ve geleceği açısından nasıl değerlendirilebilir?

A

Mondros, savaşın sona erdirilmesi için imzalanan bir ateşkes anlaşmasıyken, Sevr Osmanlı Devleti'nin varlığına son vermeyi hedefleyen bir barış antlaşması taslağıydı.

B

Mondros, İtilaf Devletleri arasında bir uzlaşıyken, Sevr sadece İngiltere'nin çıkarlarını yansıtmıştır.

C

Her iki antlaşma da Osmanlı'nın bağımsızlığını ve egemenliğini tamamen korumuştur.

D

Mondros, Anadolu'da Milli Mücadele'yi başlatırken, Sevr bu direnişi durdurmuştur.

E

Mondros, Osmanlı'nın siyasi varlığını tamamen sona erdirirken, Sevr sadece toprak kaybını öngörmüştür.

Soru 19

I. Dünya Savaşı sonrasında kalıcı barışı sağlamak ve uluslararası anlaşmazlıkları barışçıl yollarla çözmek amacıyla kurulan Milletler Cemiyeti (Cemiyet-i Akvam) ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

A

Mandater sistemin uygulanmasında ve denetlenmesinde rol oynamıştır.

B

Temelleri Paris Barış Konferansı'nda atılmıştır.

C

Başlangıçta dünya barışını ve güvenliğini sağlamada oldukça etkili olmuştur.

D

ABD Başkanı Wilson'ın '14 İlkesi'nde yer alan bir fikirdi.

E

Amacı, kolektif güvenliği sağlamak ve devletlerarası işbirliğini geliştirmekti.

Soru 20

I. Dünya Savaşı'nın Osmanlı Devleti üzerindeki toplumsal sonuçlarından biri de demografik yapıda yaşanan büyük değişimlerdir. Savaşın yarattığı koşullar göz önüne alındığında, bu değişimlerin temel nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi doğrudan gösterilemez?

A

Cephelerdeki yoğun insan gücü kaybı

B

Zorunlu göçler ve yer değiştirme hareketleri

C

Çocuk ölümlerindeki ve doğum oranlarındaki dramatik değişimler

D

Cumhuriyet döneminde uygulanan nüfus planlaması politikaları

E

Savaş yıllarında yaşanan salgın hastalıklar ve kıtlıklar

20. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Devleti ve Dünya - Test 4

Hatalı Soru Bildirimi