Yeni Nesil Sorularla Ücretsiz Online Test Çöz!
Online Test Çöz

Kemosentez - Test 7

12. Sınıf Biyoloji dersi Canlılarda Enerji Dönüşümleri ünitesindeki Kemosentez konusuna yönelik bu yedinci test; MEB 12.2.3.1 kazanımı doğrultusunda kemosentezin mekanizması, inorganik maddelerin oksidasyonu, oksidatif fosforilasyonla ATP üretimi, CO₂ özümlemesi, H₂S'nin fotosentez ve kemosentezde farklı görevleri, nitrifikasyon basamakları, hidrotermal baca ekosistemleri, madde döngüleri ve fotosentez-kemosentez karşılaştırmalarını çok adımlı çıkarım sorularıyla ölçer. Sorular resmî MEB ders kitabı ve beceri temelli etkinliklerdeki soru mantığına yakın fakat tamamen özgündür. Zor düzeyin başlangıcı olan bu test, öğrencinin birden fazla veriyi birlikte değerlendirerek sonuca ulaşmasını amaçlar.

Soru
20
Süre
30 dk
Sınıf
12. Sınıf
Soru 1
İki bakteri kültüründen K'ya yalnız ışık, CO₂ ve su; L'ye ise CO₂, O₂ ve oksitlenebilir bir inorganik madde veriliyor. K'da organik madde sentezi görülmezken L'de görülüyor.

Bu sonuç neyi destekler?
A
L kültüründeki bakterilerin kimyasal enerji kullanarak kemosentez yapabildiğini
B
CO₂'nin L kültüründe enerji kaynağı olduğunu
C
K kültüründeki bakterilerin mutlaka kemosentetik olduğunu
D
L kültüründeki bakterilerin ışığa bağımlı olduğunu
E
İnorganik maddenin karbon kaynağı olduğunu
Soru 2
Kemosentetik bir bakteride inorganik enerji kaynağı sabit tutulurken CO₂ miktarı artırılıyor. ATP üretimi değişmiyor, organik madde sentezi ise bir noktaya kadar artıyor.

Bu sonuç neyi gösterir?
A
ATP üretiminin doğrudan CO₂ miktarına bağlı olmadığını, CO₂'nin organik madde sentezini sınırlayabildiğini
B
Kemosentezin ışığa bağımlı olduğunu
C
Klorofil miktarının CO₂ ile arttığını
D
İnorganik maddenin önemsiz olduğunu
E
CO₂'nin ATP'nin enerji kaynağı olduğunu
Soru 3
Kemosentez yapan bir bakteride aşağıdaki olaylardan hangileri aynı hücrede gerçekleşebilir?

I. İnorganik madde oksidasyonu
II. Oksidatif fosforilasyon
III. CO₂ özümleme
IV. Fotofosforilasyon
A
I, II, III ve IV
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
I ve IV
E
II ve IV
Soru 4
Bir kemosentetik bakteride oksitlenebilir inorganik madde miktarı iki katına çıkarılıyor. ATP üretimi artıyor ancak CO₂ tüketimi ve organik madde sentezi değişmiyor.

Bu sonuç aşağıdakilerden hangisini en güçlü biçimde düşündürür?
A
Kemosentezde ATP kullanılmadığını
B
Enerji dışındaki bir etkenin sınırlayıcı olduğunu
C
Klorofil miktarının yetersiz olduğunu
D
İnorganik madde oksidasyonunun enerji sağlamadığını
E
Bakterinin fotosentez yaptığını
Soru 5
Bir araştırmada X bakterisinin bulunduğu kapta H₂S azalırken sülfat miktarı artıyor; aynı anda CO₂ azalıyor ve organik madde miktarı yükseliyor. Kap tamamen karanlıktır.

Bu veriler birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?
A
Sülfat doğrudan glikoza dönüşmektedir
B
X bakterisi H₂S oksidasyonundan elde ettiği enerjiyle CO₂'yi organik madde sentezinde kullanmaktadır
C
CO₂ enerji kaynağı olarak oksitlenmektedir
D
X bakterisi karanlıkta fotosentez yapmaktadır
E
H₂S organik maddenin temel karbon kaynağıdır
Soru 6
Bir kemosentetik bakterinin enerji üretim sistemi çalışırken CO₂ özümlemesini sağlayan enzim sistemi deneysel olarak durduruluyor.

Bir süre sonra aşağıdakilerden hangisinin görülmesi en olasıdır?
A
Fotofosforilasyonun hızlanması
B
ATP üretiminin sürmesine rağmen organik madde sentezinin azalması
C
İnorganik madde oksidasyonunun anında durması
D
Klorofil sentezinin zorunlu hâle gelmesi
E
Işığa bağımlılığın başlaması
Soru 7
Bir kemosentetik bakteride ATP üretimi artmasına rağmen organik madde sentezi azalıyor.

Aşağıdakilerden hangisi bu iki bulguyu birlikte açıklayabilir?
A
Fotofosforilasyonun hızlanması
B
Hem CO₂'nin hem enerji kaynağının artması
C
CO₂ azalırken inorganik enerji kaynağının artması
D
Klorofil miktarının artması
E
Işık şiddetinin artması
Soru 8
Bir kemosentetik bakteri türü yalnız belirli bir inorganik maddeyi oksitleyebiliyor. Bu madde ortamdan kaldırılıyor fakat başka inorganik maddeler bol miktarda bulunuyor.

Ne beklenir?
A
Fotosenteze geçmesi
B
CO₂'yi enerji kaynağı olarak kullanması
C
Diğer bütün inorganik maddeleri otomatik olarak kullanması
D
Kloroplast geliştirmesi
E
Enerji elde etme ve buna bağlı organik madde sentezinin azalması
Soru 9
Bir hidrotermal baca çevresindeki kemosentetik bakterilerin H₂S miktarı düştüğünde sayılarının azalması neyi doğrudan destekler?
A
Bakterilerin yalnız fotosentez yaptığını
B
H₂S'nin organik besin olduğunu
C
H₂S'nin enerji elde etmede önemli olabileceğini
D
H₂S'nin temel karbon kaynağı olduğunu
E
Bakterilerin klorofil taşıdığını
Soru 10
Bir ortamda amonyak, nitrit ve nitrat başlangıçta eşit miktardadır. Daha sonra amonyak azalıyor, nitrit önce artıp sonra azalıyor, nitrat ise sürekli artıyor.

Bu değişim dizisi neyi destekler?
A
Nitrifikasyonun iki basamağının ardışık gerçekleştiğini
B
Fotosentezin giderek hızlandığını
C
Klorofil sentezinin arttığını
D
Amonyağın doğrudan nitrata dönüştüğünü
E
Yalnız nitrat bakterilerinin çalıştığını
Soru 11
Klorofilli mor kükürt bakterisi ile kemosentetik kükürt bakterisi H₂S kullanmaktadır. Bu iki canlıda H₂S'nin görevi için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A
Her ikisinde de yalnız karbon kaynağıdır
B
Birinde ATP, diğerinde CO₂ görevi yapar
C
Fotosentetik canlıda hidrojen-elektron kaynağı, kemosentetik canlıda enerji kaynağı olabilir
D
Her ikisinde de ışığın yerini alır
E
Her ikisinde de doğrudan glikoza dönüşür
Soru 12
Bir hidrotermal baca ekosisteminde kemosentetik bakteriler ortadan kaldırıldığında, bu bakterilerden doğrudan veya dolaylı yararlanan tüketicilerin sayısı da zamanla azalıyor.

Bu gözlem neyi gösterir?
A
Fotosentezin derin denizlerde zorunlu olduğunu
B
H₂S'nin organik bir besin olduğunu
C
Kemosentetik bakterilerin heterotrof olduğunu
D
Kemosentetik üretimin ışık olmayan bazı ekosistemlerde besin zincirinin temelini oluşturabildiğini
E
Tüketicilerin doğrudan H₂S ile beslendiğini
Soru 13
Bir kemosentetik bakterinin yaşadığı ortamda enerji kaynağı olan inorganik madde, CO₂ ve uygun sıcaklık vardır. Buna rağmen organik madde sentezi gerçekleşmiyor.

En uygun açıklama hangisidir?
A
Ortamın karanlık olması
B
Fotofosforilasyonun gerçekleşmemesi
C
Işık şiddetinin düşük olması
D
Gerekli enzim sistemlerinden birinin işlevsiz olması
E
Klorofil bulunmaması
Soru 14
Kemosentez ile fotosentez karşılaştırılırken aşağıdaki özellikler veriliyor:

I. Ototrof beslenme
II. CO₂ özümleme
III. Fotofosforilasyon
IV. Oksidatif fosforilasyon
V. Işıktan bağımsız besin sentezi

Yalnız kemosenteze uygun olanlar hangileridir?
A
I ve II
B
III, IV ve V
C
II ve III
D
IV ve V
E
I, III ve V
Soru 15
Bir araştırmacı, bir bakterinin kemosentetik olduğunu kanıtlamak istiyor. Aşağıdaki bulgulardan hangisinin birlikte gösterilmesi en güçlü kanıtı sağlar?
A
O₂ tüketmesi ve ribozom bulundurması
B
ATP üretmesi ve DNA taşıması
C
Tek hücreli olması ve enzim kullanması
D
İnorganik madde oksidasyonu sırasında enerji elde edilmesi ve bu enerjiyle CO₂'den organik madde sentezlenmesi
E
Bakterinin karanlıkta yaşayabilmesi ve hücre zarına sahip olması
Soru 16
Nitrifikasyonun iki basamağını yürüten X ve Y bakteri grupları aynı ortamdadır. X amonyağı nitrite, Y nitriti nitrata dönüştürüyor. X grubunun etkinliği azaltılırsa aşağıdaki sonuçlardan hangisi beklenir?
A
Klorofil miktarı artar
B
Nitrat üretimi kesinlikle artar
C
Y bakterileri fotosenteze başlar
D
Nitrit oluşumu azalacağı için nitrat üretimi de dolaylı olarak azalabilir
E
Amonyak doğrudan nitrata dönüşür
Soru 17
Bir araştırmacı kemosentez hızını dolaylı olarak belirlemek istiyor.

I. Birim zamanda tüketilen CO₂
II. Birim zamanda oksitlenen inorganik madde
III. Birim zamanda sentezlenen organik madde
IV. Ortama ulaşan ışık miktarı

Hangileri kullanılabilir?
A
III ve IV
B
I, II, III ve IV
C
I ve IV
D
I, II ve III
E
II ve IV
Soru 18
Bir bakteri kültüründe karanlıkta CO₂ tüketimi sürerken amonyak azalıyor ve nitrit artıyor.

Bu üç gözlemi tek bir süreçle açıklayan seçenek hangisidir?
A
Fotosentez
B
Fermantasyon
C
Holozoik beslenme
D
Saprofit beslenme
E
Kemosentez
Soru 19
Bir kemosentetik bakteride I. deneyde yalnız CO₂, II. deneyde yalnız oksitlenebilir inorganik madde ortamdan uzaklaştırılıyor.

Aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?
A
Her iki deneyde fotofosforilasyon hızlanır
B
I. deneyde enerji üretimi, II. deneyde yalnız klorofil sentezi durur
C
I. deneyde ATP üretimi sürebilirken II. deneyde enerji kazanımı doğrudan aksar
D
Her iki deneyde yalnız ışık soğurulması durur
E
II. deneyde CO₂ karbon kaynağı olmaktan çıkar
Soru 20
Bir bakteri kültüründe amonyak → nitrit dönüşümü hızlanırken nitrit → nitrat dönüşümü aynı kalıyor. Bir süre sonra nitrit miktarı belirgin biçimde artıyor.

Bu durum nasıl açıklanır?
A
Nitrit üretim hızının nitrit tüketim hızını aşmasıyla
B
Klorofil miktarının azalmasıyla
C
Fotosentezin hızlanmasıyla
D
Nitritin organik karbon kaynağına dönüşmesiyle
E
Nitrat bakterilerinin amonyak üretmesiyle
20
soru