Yeni Nesil Sorularla Ücretsiz Online Test Çöz!
Online Test Çöz

Kemosentez - Test 5

12. Sınıf Biyoloji dersi Canlılarda Enerji Dönüşümleri ünitesindeki Kemosentez konusuna yönelik bu beşinci test; MEB 12.2.3.1 kazanımı doğrultusunda inorganik maddelerin oksidasyonu, kimyasal enerjinin ATP'ye aktarılması, CO₂ özümlemesi, kemosentetik canlıların özellikleri, nitrifikasyon basamakları, madde döngülerindeki roller ve fotosentez-kemosentez karşılaştırmalarını orta düzey deney, öncül ve çıkarım sorularıyla değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Sorular resmî MEB ders kitabı ve beceri temelli etkinliklerdeki ölçme mantığına yakın fakat tamamen özgündür.

Soru
20
Süre
25 dk
Sınıf
12. Sınıf
Soru 1
Kemosentez yapan bakterilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

I. Bazıları azot döngüsünde görev alır.
II. Bazıları kükürtlü bileşikleri oksitleyebilir.
III. Enerji elde etmek için mutlaka güneş ışığı kullanır.
IV. CO₂'den organik madde sentezleyebilir.
A
I, II ve IV
B
II ve III
C
I, II, III ve IV
D
III ve IV
E
I ve III
Soru 2
Derin deniz bacalarının çevresinde H₂S bakımından zengin bölgelerde kemosentetik bakterilerin yoğun olması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
A
CO₂'nin enerji kaynağı olarak kullanılmasıyla
B
Bakterilerin güneş ışığını depolamasıyla
C
H₂S'nin doğrudan glikoza dönüşmesiyle
D
Klorofilin H₂S üretmesiyle
E
H₂S'nin oksidasyonunun bakterilere enerji sağlayabilmesiyle
Soru 3
Bir ortamda nitrat bakterilerinin sayısı artarken nitrit miktarı sabit tutulmaktadır.

Diğer koşullar uygun olduğuna göre aşağıdakilerden hangisi beklenir?
A
Nitrat oluşum hızının artması
B
Suyun parçalanmasının artması
C
Klorofil sentezinin artması
D
Fotofosforilasyonun hızlanması
E
Amonyak oluşumunun artması
Soru 4
Kemosentez yapan canlıların ışık bulunmayan ortamlarda üretici olarak yaşayabilmesi aşağıdaki özelliklerden hangisine dayanır?
A
CO₂ kullanmadan organik madde üretmelerine
B
Suyu ışık olmadan fotoliz etmelerine
C
Enerji üretimlerinin ışığa değil kimyasal reaksiyonlara bağlı olmasına
D
Klorofil pigmentlerinin karanlıkta çalışmasına
E
Güneş enerjisini uzun süre depolamalarına
Soru 5
Bir ortamda amonyak miktarı azalırken nitrit artmakta, aynı zamanda ortam CO₂'si de azalmaktadır.

Bu değişimlerin birlikte görülmesi aşağıdakilerden hangisini en güçlü biçimde destekler?
A
CO₂'nin enerji kaynağı olduğunu
B
Amonyağın oksidasyonundan elde edilen enerjinin organik madde sentezinde kullanıldığını
C
Fotosentezin hızlandığını
D
Nitritin doğrudan glikoza dönüştüğünü
E
Klorofil miktarının arttığını
Soru 6
Bir kemosentetik bakterinin bulunduğu ortamdan CO₂ uzaklaştırılıyor, fakat oksitleyebildiği inorganik madde miktarı artırılıyor.

Bu durumda aşağıdakilerden hangisi beklenebilir?
A
Enerji üretiminin sürmesine rağmen organik madde sentezinin aksaması
B
Fotosentezin başlaması
C
Organik madde sentezinin hızlanması
D
Klorofil üretiminin zorunlu hâle gelmesi
E
Işık ihtiyacının artması
Soru 7
Bir bakterinin organik madde üretimi için ışığa ihtiyaç duymadığı, ancak ortamda amonyak olmadığında üretimin azaldığı belirlenmiştir.

Bu bakteriye ilişkin hangi çıkarım yapılabilir?
A
Fotosentetik bir ökaryottur
B
Klorofil kullanmak zorundadır
C
Amonyağı oksitleyerek kemosentetik enerji elde ediyor olabilir
D
Işık olmadığında ATP üretemez
E
Amonyağı organik maddenin karbon kaynağı olarak kullanır
Soru 8
Bir kemosentetik bakterinin bulunduğu ortamda oksitlenebilir inorganik madde miktarı artırılıyor fakat organik madde sentez hızı değişmiyor. Ortam CO₂'sinin çok düşük olduğu biliniyor.

Bu sonuç aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?
A
Bakterinin heterotrof olmasıyla
B
Klorofilin bulunmamasıyla
C
CO₂'nin sınırlayıcı hâle gelmesiyle
D
ATP'nin sentezlenememesiyle
E
Işığın yetersiz olmasıyla
Soru 9
Fotosentez yapan bir canlı ile kemosentez yapan bir canlı karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi yalnız kemosentez yapan canlı için söylenebilir?
A
Ototrof beslenme
B
Enerjiyi inorganik maddelerin oksidasyonundan elde etme
C
Enzimlerle metabolik tepkime yürütme
D
CO₂'den organik madde sentezleme
E
ATP kullanma
Soru 10
Bir kemosentetik bakterinin inorganik madde oksidasyonu artmış, ancak ATP üretimi artmamıştır.

Aşağıdakilerden hangisi bu durumu açıklayabilir?
A
Oksidasyonla açığa çıkan enerjinin ATP sentezine aktarılamaması
B
Fotosentezin yavaşlaması
C
Işık şiddetinin azalması
D
Klorofil miktarının değişmesi
E
CO₂ miktarının artması
Soru 11
Bir kemosentetik bakteride enerji üretim basamağı ile organik madde sentez basamağının birbirinden farklı olduğuna en güçlü kanıt aşağıdakilerden hangisidir?
A
CO₂ olmadığında ATP üretiminin sürerken organik madde sentezinin durabilmesi
B
Işık olmadığında kemosentezin devam etmesi
C
Kloroplast taşımaması
D
Bakterinin prokaryot olması
E
Azot döngüsünde görev alabilmesi
Soru 12
Kemosentetik bakterilerin azot döngüsündeki etkinliği azalırsa aşağıdaki sonuçlardan hangisi ortaya çıkabilir?
A
Fotosentezin tüm canlılarda durması
B
Amonyak, nitrit ve nitrat arasındaki dönüşümlerin yavaşlaması
C
Suyun fotolizinin artması
D
Klorofil sentezinin tamamen durması
E
Atmosferde ışığın azalması
Soru 13
Bir ortamda hem amonyağı nitrite dönüştüren hem de nitriti nitrata dönüştüren bakteriler bulunmaktadır.

Bu iki bakteri grubunun ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A
Işığa zorunlu olarak ihtiyaç duymaları
B
Kloroplast taşımaları
C
İnorganik azotlu bileşikleri oksitleyerek enerji elde etmeleri
D
Aynı inorganik maddeyi kullanmaları
E
Aynı ürünü oluşturmaları
Soru 14
Kemosentez yapan bir canlının çevresinde oksitlenebilir inorganik maddelerin bulunması neden önemlidir?
A
Işık enerjisini artırır
B
Fotosentezin ışığa bağımlı evresini başlatır
C
Organik madde sentezi için gerekli enerjinin elde edilmesini sağlar
D
Doğrudan glikozun karbon iskeletini oluşturur
E
Klorofil sentezini başlatır
Soru 15
Bir kemosentetik bakteride aşağıdaki olaylar gerçekleşmektedir:

I. İnorganik maddenin oksidasyonu
II. ATP sentezi
III. CO₂'nin organik bileşiklere katılması
IV. Işığın klorofil tarafından soğurulması

Bu olayların gerçekleşme sırası ve kapsamı düşünüldüğünde hangisi kemosenteze ait değildir?
A
II
B
I
C
IV
D
I ve II
E
III
Soru 16
Kemosentez ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A
İnorganik maddelerin oksidasyonu gerçekleşebilir
B
Kimyasal enerji kullanılır
C
Kemosentez yapan canlıların tamamı kloroplast taşır
D
CO₂ organik madde sentezinde kullanılabilir
E
Bazı prokaryot canlılarda görülür
Soru 17
Bir ortamda nitrit bakterilerinin sayısı azalırken nitrat bakterilerinin sayısı değişmemektedir.

Bu durumda aşağıdakilerden hangisinin ilk olarak azalması beklenir?
A
Nitritin nitrata dönüşüm kapasitesi
B
Amonyağın nitrite dönüşüm hızı
C
Işığın soğurulması
D
CO₂'nin fotosentezde kullanımı
E
Suyun fotolizi
Soru 18
Bir bakteri H₂S'yi oksitleyerek enerji elde etmekte, bu sırada CO₂ tüketerek organik madde sentezlemektedir.

Bu bakteride H₂S ile CO₂'nin görevleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
A
Karbon kaynağı - enerji kaynağı
B
Enerji kaynağı - karbon kaynağı
C
Elektron alıcısı - ışık kaynağı
D
Her ikisi de yalnız enerji kaynağı
E
Her ikisi de yalnız karbon kaynağı
Soru 19
Bir kemosentetik bakterinin ATP üretimi normal olduğu hâlde CO₂ özümlemesinin durduğu belirlenmiştir.

Bu gözleme göre aşağıdakilerden hangisi en olasıdır?
A
Karbon kaynağının ortamdan uzaklaştırılmış olması
B
İnorganik madde oksidasyonunun tamamen durmuş olması
C
Işığın kesilmiş olması
D
Klorofilin parçalanmış olması
E
Enerji üretiminin sona ermesi
Soru 20
Bir öğrencinin hazırladığı şemada 'inorganik madde → yeni inorganik madde + enerji → ATP → organik madde' sıralaması verilmiştir.

Bu şema aşağıdaki süreçlerden hangisini özetler?
A
Fotosentezin ışığa bağımlı evresini
B
Kemosentezi
C
Fermantasyonu
D
Oksijenli solunumu
E
Sindirim olayını
20
soru